Giải trí

Gia đình và những kết nối kỳ lạ

Minh họa: ĐÔNG HỒNG KỲ

Phải bắt được mẻ cá đầu tiên, phải con cá linh non, nhỏ xíu bằng ngón tay út, mới từ chỗ “đóng đáy” mò lên, vẫn còn nhảy lung tung trong chiếc thố nhôm của người bán.

Một mớ cá linh gói trong miếng lá chuối hay lá mon đã hơi héo như một món quà nhỏ đầu thu nơi thôn quê. Cả nhà hãy cùng nhau thưởng thức “món ăn theo mùa” trước, bỏ nỗi lo ruộng vườn sang một bên.

Mỗi người đều phải học hỏi từng chút một, sửa chữa từng chút một qua từng câu chuyện. Có thể, giống như cha tôi, khi ông ấy muốn sửa chữa nó, thời gian sống của ông ấy không còn để làm gì nữa.

1. Thông thường, bố luôn nấu đồ ăn theo cách “sang chảnh” hơn mẹ. Mẹ tôi ngày nào cũng mang cá đi phơi khô, không phân biệt ngon hay dở, chứ không phụ tôi. Anh ấy tỉ mỉ chuẩn bị cái này cái kia, luôn làm những điều mới mẻ và khác biệt. Giống như con cá đầu mùa, anh chỉ đợi có món cá kho ưng ý, hoặc kho tương.

Khi nồi cá vẫn đang sôi trên bếp, bạn đừng dùng đũa khuấy đều làm vỡ cá mà chỉ cần canh chừng nào thì bạn rắc một mớ hành lá thái nhỏ vào rồi nhắc xuống. Khi múc một đĩa cá nóng hổi bày lên mâm cơm, bố sẽ vắt thêm trái chanh và chấm thêm ớt cay, thơm.

Ba món làm cũng giống người khác mà sao ngon quá. Rõ ràng, mâm cơm lúc bấy giờ không thể thiếu rổ rau mới hái trong vườn: rau muống giòn rụm, vài cọng thân non, lá cuộn lại nhọn hoắt như đầu mũi tên, và ngọn của cải xanh. Bầu trời cũng vừa “lên vườn” mùa này non xanh mơn mởn.

Phong cách “ăn theo thời, sống theo thời” của ông cha ta đã ngấm ngầm giúp tôi có một kho “bí kíp” riêng vào mỗi mùa. Giúp con biết canh mưa, canh nắng, canh con nước về … để khi xách thúng đi chợ biết chọn món vừa rẻ vừa ngon. Đồ ăn theo mùa hồi đó luôn rẻ. Và mọi thứ tươi ngon cũng chưa trở thành “đặc sản” đắt đỏ như bây giờ.

Bố không nói nhiều, nhưng cách bố bảo tôi làm cái này và mua cái kia là một cách thể hiện ý nghĩa. Ví dụ, những tháng mưa đầu hè là mùa cá rô non và mềm. Trời mưa một chút, cá rô đồng đẻ ra chắc thịt, chắc xương, phải “thèm thuồng” đến cuối năm, khi cá chuyển sang một mùa đẻ trứng mới, cũng là lúc béo nhất của năm.

Hoặc cũng không được, nếu không thì xách thùng đi bắt cua đồng, phải biết lúc nào mới bắt được nhiều gạch, vỏ mềm, cua cái không mang con trong bụng. Đi chợ phải biết “đánh hơi” thị trường, quan sát mới hiểu tại sao mùa này bán thứ nọ, bán thứ nọ.

2. Khi còn bé, vì nhiều việc không chịu nổi, tôi rất ghét sự nhàn hạ của bố (vì nó khác xa với sự vất vả của mẹ). Nhưng dù có phủ nhận thế nào thì tôi cũng không thể phủ nhận rằng con là bố của con mình.

Bất chấp tất cả những sự kiện anh ấy gây ra khiến tôi khó chịu, tôi vẫn, sâu thẳm trong lòng, cố gắng tìm kiếm một mối liên hệ. Cố gắng len lỏi vào nội tâm của anh để hiểu một chút về sự nổi loạn của anh, về tâm lý bất ổn của anh, về những nỗi bất an đã khiến anh không thể mở lòng với những đứa con của mình.

May mắn thay, cho đến bây giờ, giữa việc lựa chọn một kỷ niệm để nhớ, điều tôi nhớ hơn cả là khoảng thời gian xúc động, dù rất nhỏ, khi bố ở bên bàn bếp, hay cách bố ngồi xuống. Bên bàn ăn, có món gì ngon là có thể gọi mẹ và anh em mình cùng nhau thưởng thức. Những vệt nhớ ấy vẫn rất thật, chan chứa tâm hồn đẹp dù buồn.

Đó có phải là gia đình? Có những tương tác thầm lặng, những mối liên hệ kỳ lạ không nhận ra ngay được. Cũng như trong ăn uống, không phải ai cũng có gu riêng.

Nhưng nhìn kỹ lại, khẩu vị đó, vốn dĩ do cha hoặc mẹ, vợ hoặc chồng, người thường nấu bữa ăn ảnh hưởng. Trong nỗ lực của chúng tôi để thoát ra khỏi họ, hóa ra, họ buộc chúng tôi vào nơi chúng tôi thuộc về.

Cho đến bây giờ, tôi có lẽ đã xúc động đến tuổi của bố tôi khi ông có mặt trong những câu chuyện mà tôi nhớ ở trên. Giống như anh ấy, tôi phải đối mặt với một đứa trẻ bằng tuổi tôi vào thời điểm đó.

Khi hiểu nhau, chắc hẳn con tôi cũng rất khó “dò” ra mẹ ruột của mình, khi tôi bất ngờ cư xử thiếu tế nhị, hay bao che cho con những điều không đáng có. Và tôi, bao lần khó khăn, cũng trào dâng cảm giác bất lực khi hiểu được “tiếng nói của trái tim mình” của con mình.

Mỗi người đều phải học hỏi từng chút một, sửa chữa từng chút một qua từng câu chuyện. Có thể, giống như cha tôi, khi ông ấy muốn sửa chữa nó, thời gian sống của ông ấy không còn để làm gì nữa.

3. Tôi cũng nhận ra rằng, những quy tắc xưa nay vẫn còn nguyên giá trị: người trong gia đình nên chăm chỉ trò chuyện, khó khăn hãy tìm cách mở lòng, nhìn mọi thứ bằng sự cảm thông để cùng nhau phát triển.

Đó là thời gian chúng ta ở bên nhau như một gia đình, như chúng ta với cha mẹ và anh chị em của mình, là điều quan trọng trong việc định hình chúng ta sẽ trở thành ai. Sự tương tác có thể giúp chúng ta có thêm sức mạnh để vượt qua nghịch cảnh, hoặc bỏ cuộc trong sự yếu đuối.

Tại sao chúng ta là một gia đình?Tại sao chúng ta là một gia đình?

TTO – Câu trả lời dễ nhất, nhanh nhất và không cần suy nghĩ nhất là … vì huyết thống. Tuy nhiên, gia đình cũng được hình thành dựa trên quan hệ hôn nhân, không liên quan gì đến huyết thống.

Leave a Reply

Your email address will not be published.